Η νέα μελέτη κόστους-οφέλους της EFRAG – της Ευρωπαϊκής Συμβουλευτικής Ομάδας Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, αναδεικνύει μια…προβληματική εικόνα για τις νέες απλουστεύσεις των ESRS. Με πληροφορίες που κυκλοφόρησαν εχθές, η συντριπτική πλειοψηφία των επενδυτών και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων θεωρεί ότι οι απλοποιημένες αναφορές θα πλήξουν την ποιότητα των πληροφοριών βιωσιμότητας που λαμβάνουν από τις εταιρίες, με το ποσοστό των επιφυλακτικών να φτάνει στο 67%. Την ίδια στιγμή, οι εταιρίες φαίνονται ικανοποιημένες με τη μείωση του κόστους και του γραφειοκρατικού βάρους.
.
Η μελέτη, με τίτλο «Cost-Benefit Analysis on the Draft Amended European Sustainability Reporting Standards», έρχεται λίγο μετά τη δημοσίευση (αρχές Δεκεμβρίου 2025) της τελικής πρότασης της EFRAG για την αναθεώρηση των ESRS. Η πρόταση αυτή εντάσσεται στην ευρύτερη πρωτοβουλία Omnibus I της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με στόχο να μειωθεί δραστικά το διοικητικό και κανονιστικό βάρος των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων.
Να υπενθυμίσουμε ότι η EFRAG είχε αναλάβει από το 2020 – κατόπιν εντολής της Επιτροπής – να συντάξει τα αρχικά ESRS, τα οποία υιοθετήθηκαν το 2023. Μετά το πακέτο Omnibus, η Επιτροπή ζήτησε εκ νέου τεχνική γνωμοδότηση για την απλοποίησή τους.
Περίπου €4,7 δισ. η μείωση κόστους των εταιριών
Αναφορικά, λοιπόν, με την ανακούφιση των εταιριών, αυτή έγκειται στον σημαντικό περιορισμό των εξόδων. Συγκεκριμένα, για τις εταιρίες που θα υποβάλλουν εκθέσεις CSRD την περίοδο 2027–2031 αναμένεται εξοικονόμηση περίπου €3,7 δισ., ενώ αν συνυπολογίσουμε και την εφοδιαστική αλυσίδα προστίθεται άλλο €1 δισ., δηλαδή περίπου 44% μείωση εξόδων. Σύμφωνα με τις εταιρίες το μεγαλύτερο μέρος της εξοικονόμησης προέρχεται από τη μείωση των datapoints, αλλά και διευκολύνσεις όπως την πιο περιορισμένη ποσοτικοποίηση χρηματοοικονομικών επιπτώσεων, την πιο λογική δομή προτύπων, την εξάλειψη επικαλύψεων και την μεγαλύτερη ευελιξία για «απαλλαγές» όταν κάτι δεν είναι ουσιαστικό.
Ενδεικτικά το 90% των εταιριών περιμένει μείωση του εσωτερικού επαναλαμβανόμενου κόστους (π.χ. χρόνος εργασίας προσωπικού), ενώ το 75% προβλέπει πτώση του εξωτερικού κόστους (IT, σύμβουλοι κ.λπ.) – με διάμεση εκτίμηση μείωσης 20%. Εκτός του οικονομικού παράγοντα, ο κόσμος των εταιριών δίνει το πράσινο φως και στην ουσία των αλλαγών, δηλώνοντας πως τα νέα πρότυπα είναι πιο κατανοητά και εύκολα εφαρμόσιμα, χωρίς να κινδυνεύει η ποιότητα των δεδομένων ή η πρόσβαση σε πράσινα δάνεια.
Οι επενδυτές έχουν άλλη άποψη
Οι «χρήστες» των ESG δεδομένων, πάλι, εμφανίζονται επιφυλακτικοί, εως και…αρνητικοί. Το 67% των επενδυτών και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που συμμετείχαν στην έρευνα, κάνει λόγο για επιδείνωση της ποιότητας των πληροφοριών και σε πισωγύρισμα. Οι βασικοί προβληματισμοί συνοψίζονται σε τέσσερις κατηγορίες: Η μείωση της συγκρισιμότητας έρχεται πρώτη με 52%, έπεται η απώλεια κρίσιμων κλιματικών δεδομένων και στοιχείων για περιβαλλοντικά θέματα σε ποσοστά 45% και 43% αντίστοιχα, και τέλος 43% αναφέρει την γενικότερη έκπτωση της ποιότητας των εκθέσεων.
Πρέπει να σημειώσουμε ωστόσο πως το 68% των ερωτηθέντων επενδυτών πιστεύει στην αξία των απλουστεύσεων εν γένει, αλλά φαίνεται να διαφωνεί με τον τρόπο που αυτές έγιναν.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν οι ίδιοι οι υπεύθυνοι της μελέτης: «Η διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη δείχνει θετική ανταπόκριση από τους συντάκτες των εκθέσεων-δηλαδή τις εταιρίες-, που εκτιμούν την απλοποίηση και την αναλογικότητα, και μια πιο επιφυλακτική στάση από τους χρήστες (επενδυτές), οι οποίοι τονίζουν την ανάγκη διατήρησης της αναλυτικής επάρκειας και της πληρότητας στην αναφορά βιωσιμότητας».
Το τοπίο, λοιπόν, διαμορφώνεται ως εξής: οι εταιρίες «αναπνέουν» πιο ελεύθερα, οι επενδυτές όμως φοβούνται πως θα χάσουν ένα απ΄τα βασικότερα κεκτημένα της ESG κουλτούρας: την ορατότητα και τη διαφάνεια. Προφανώς η συζήτηση γύρω από τα ESRS αναμένεται να συνεχιστεί.
INFO:
Για τη σύνταξη της μελέτης, η EFRAG ανέθεσε στις εταιρίες Prometeia και Syntesia να αξιολογήσουν τις αντιδράσεις γύρω από τα ESRS. Η ανάλυση βασίστηκε σε online έρευνα και στοχευμένες συνεντεύξεις με εταιρίες του πρώτου και δεύτερου κύματος εφαρμογής της CSRD, σε άλλες που εκθέτουν εθελοντικά, αλλά και σε χρήστες δεδομένων ESG : τράπεζες, funds, ΜΚΟ, παρόχους δεδομένων και επαγγελματικές ενώσεις.
