Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αποτελέσει μία από τις μεγαλύτερες αναπτυξιακές ευκαιρίες για την Ευρώπη, ωστόσο η επέκταση των υποδομών που τη στηρίζουν θα πρέπει να είναι συμβατή με τους ενεργειακούς και κλιματικούς στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό είναι το μήνυμα που στέλνει ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γέργκενσεν, προς τις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες που επενδύουν σε κέντρα δεδομένων για την υποστήριξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.
.
Σε συνέντευξή του στο Politico, ο Ευρωπαίος Επίτροπος υπογράμμισε ότι οι εταιρείες που επιθυμούν να επωφεληθούν από την ανάπτυξη της αγοράς AI στην Ευρώπη θα πρέπει να συμβάλουν ενεργά στην πράσινη μετάβαση, στηρίζοντας πηγές καθαρής ενέργειας, όπως οι ανανεώσιμες πηγές και η πυρηνική ενέργεια, ενώ παράλληλα θα πρέπει να αξιοποιούν την πλεονάζουσα θερμότητα που παράγεται από τα data centers.
Η εκρηκτική ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης οδηγεί σε αυξανόμενη ζήτηση για νέα κέντρα δεδομένων, τα οποία απαιτούν μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας για τη λειτουργία τους και σημαντικούς υδάτινους πόρους για την ψύξη τους. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα πρωτοστατούν σήμερα στην ανάπτυξη των σχετικών υποδομών, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να ενισχύσει τη δική της παρουσία στον τομέα.
Σύμφωνα με τον Γέργκενσεν, η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από τα ευρωπαϊκά data centers ενδέχεται να αυξηθεί ακόμη και πάνω από το διπλάσιο μέσα στην επόμενη δεκαετία.
«Βρισκόμαστε μπροστά σε μια δεκαετία κατά την οποία η κατανάλωση ενέργειας από τα κέντρα δεδομένων στην Ευρώπη μπορεί εύκολα να διπλασιαστεί, ίσως και περισσότερο», ανέφερε.
Η αύξηση αυτή δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις σε ένα ενεργειακό σύστημα που ήδη καλείται να υποστηρίξει την απανθρακοποίηση της βιομηχανίας, των μεταφορών και της θέρμανσης των κτιρίων. Η επιπλέον ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας από τον ψηφιακό τομέα αναμένεται να εντείνει τις προκλήσεις που συνδέονται με τη διαθεσιμότητα καθαρής ενέργειας.
Στο πλαίσιο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επεξεργάζεται νέο σύστημα βιωσιμότητας για τα data centers, το οποίο θα αξιολογεί τις εγκαταστάσεις με βάση κριτήρια όπως η ενεργειακή αποδοτικότητα, η κατανάλωση νερού και η αξιοποίηση της απορριπτόμενης θερμότητας.
Το σχέδιο έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις από κυβερνήσεις και επιχειρήσεις, κυρίως λόγω αρχικών προτάσεων που φέρονται να έδιναν προτεραιότητα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας χωρίς να λαμβάνουν υπόψη την πυρηνική παραγωγή. Ο Επίτροπος απέφυγε να σχολιάσει τις λεπτομέρειες της πρότασης, υπογράμμισε όμως ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ακολουθεί την αρχή της τεχνολογικής ουδετερότητας.
Όπως σημείωσε, τόσο οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας όσο και η πυρηνική ενέργεια αποτελούν τμήμα της στρατηγικής της Ευρώπης για καθαρή ενέργεια.
Παράλληλα, η Επιτροπή ετοιμάζεται να παρουσιάσει νέο πακέτο μέτρων για την «τεχνολογική κυριαρχία» της Ευρώπης, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από ξένους παρόχους σε τομείς όπως το cloud computing, η τεχνητή νοημοσύνη και οι ημιαγωγοί.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην αξιοποίηση της θερμότητας που παράγεται από τα data centers. Σύμφωνα με τον Γέργκενσεν, σήμερα σημαντικό μέρος αυτής της ενέργειας χάνεται, παρότι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τη θέρμανση κατοικιών και επιχειρήσεων.
Όπως ανέφερε, εάν αξιοποιούνταν μόλις το 50% της πλεονάζουσας θερμότητας που παράγεται σήμερα από τα ευρωπαϊκά κέντρα δεδομένων, θα μπορούσαν να θερμανθούν περίπου 4 εκατομμύρια κατοικίες στην Ευρώπη.
Οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις των data centers έχουν ήδη γίνει ορατές σε ορισμένες χώρες. Στην Ιρλανδία, για παράδειγμα, τα κέντρα δεδομένων καταναλώνουν πλέον πάνω από το 20% της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας, το υψηλότερο ποσοστό ανά κάτοικο παγκοσμίως. Πρόσφατη έκθεση οργανώσεων Beyond Fossil Fuels και Friends of the Earth Ireland υποστήριξε ότι η ταχεία ανάπτυξη του κλάδου έχει συμβάλει στην αύξηση του ενεργειακού κόστους για τα νοικοκυριά.
Ο Επίτροπος προειδοποίησε ότι εάν ο τομέας δεν ενσωματωθεί αποτελεσματικότερα στα τοπικά ενεργειακά συστήματα, ενδέχεται να ενισχυθούν οι κοινωνικές και πολιτικές αντιδράσεις απέναντι στην ανάπτυξη των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει μεγαλύτερη διαφάνεια σχετικά με την ενεργειακή απόδοση των data centers. Σύμφωνα με προηγούμενη έρευνα του Politico, μόλις το 36% των εγκαταστάσεων που υποχρεούνται να υποβάλλουν στοιχεία ενεργειακής απόδοσης βάσει των ευρωπαϊκών κανόνων έχει συμμορφωθεί μέχρι σήμερα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμά ότι ο κλάδος μπορεί να αποτελέσει μέρος της λύσης για την πράσινη μετάβαση, υπό την προϋπόθεση ότι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης θα συνοδευτεί από επενδύσεις σε καθαρή ενέργεια, ενεργειακή αποδοτικότητα και κυκλική αξιοποίηση των πόρων.
Πηγή: Politico
