Νέο μέτωπο στη σύγκρουση γύρω από τα ESG ανοίγει στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών προωθεί κανόνες που αποκλείουν επενδυτικά κεφάλαια με περιβαλλοντικά, κοινωνικά και κριτήρια εταιρικής διακυβέρνησης από τα λεγόμενα Trump Accounts, τα επενδυτικά προγράμματα που έχουν δημιουργηθεί για παιδιά.
Σύμφωνα με το προτεινόμενο πλαίσιο, τα επενδυτικά προϊόντα που θα είναι επιλέξιμα για τα Trump Accounts θα πρέπει να βασίζονται σε δείκτες σχεδιασμένους κυρίως για να αποτυπώνουν την απόδοση ενός ευρέος τμήματος της αμερικανικής ή της παγκόσμιας αγοράς μετοχών, χρησιμοποιώντας αντικειμενικά χρηματοοικονομικά κριτήρια.
Η προσέγγιση αυτή ουσιαστικά αφήνει εκτός τα funds που ενσωματώνουν ESG κριτήρια στην επιλογή επενδύσεων. Το Υπουργείο Οικονομικών υποστηρίζει ότι ο στόχος είναι οι οικογένειες να έχουν πρόσβαση σε απλές, διαφανείς και χαμηλού κόστους επενδυτικές επιλογές, με έμφαση στη διαφοροποίηση και στη μακροπρόθεσμη οικονομική απόδοση.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Scott Bessent, συνέδεσε ευθέως την απόφαση με την ευρύτερη πολιτική αντιπαράθεση γύρω από το ESG, υποστηρίζοντας ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως εργαλείο για την προώθηση πολιτικών ή ιδεολογικών στόχων. Κατά την άποψη της αμερικανικής κυβέρνησης, τα Trump Accounts έχουν ως αποκλειστική αποστολή την οικοδόμηση οικονομικής ασφάλειας για τα παιδιά.
Η κίνηση έχει ιδιαίτερη σημασία για την αγορά βιώσιμων επενδύσεων, καθώς έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η έννοια του ESG βρίσκεται υπό έντονη πολιτική πίεση στις ΗΠΑ. Οι επικριτές των ESG funds υποστηρίζουν ότι περιβαλλοντικές και κοινωνικές παράμετροι ή ζητήματα εταιρικής διακυβέρνησης μπορούν να επηρεάζουν τις επενδυτικές αποφάσεις εις βάρος της απόδοσης.
Από την άλλη πλευρά, η λογική πάνω στην οποία έχει αναπτυχθεί η ESG επενδυτική αγορά είναι ότι τέτοιοι παράγοντες μπορούν να αποτελέσουν ουσιαστικούς μακροπρόθεσμους χρηματοοικονομικούς κινδύνους. Η κλιματική αλλαγή, η διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού, οι εφοδιαστικές αλυσίδες και η ποιότητα της εταιρικής διακυβέρνησης μπορούν, σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, να επηρεάσουν άμεσα την αξία μιας επιχείρησης.
Η απόφαση για τα Trump Accounts, επομένως, ξεπερνά ένα τεχνικό ζήτημα σχετικά με το ποια funds μπορούν να επιλέξουν οι οικογένειες. Αποτελεί ακόμη μία ένδειξη ότι στις ΗΠΑ το ESG έχει μετατραπεί από χρηματοοικονομική πρακτική σε πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης.
Πάνω από 7 εκατ. λογαριασμοί
Τα Trump Accounts τέθηκαν επίσημα σε λειτουργία στις 4 Ιουλίου 2026. Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Fox Business από το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών, μέσα σε περίπου ενάμιση μήνα περισσότερες από 7 εκατ. οικογένειες είχαν ήδη εγγραφεί στο πρόγραμμα.
Πάνω από 2 εκατ. από τους λογαριασμούς αυτούς αφορούν παιδιά που είναι επιλέξιμα για αρχικό κρατικό κεφάλαιο 1.000 δολαρίων. Η συγκεκριμένη ενίσχυση προβλέπεται για παιδιά που γεννήθηκαν από τις αρχές του 2025 έως το τέλος του 2028.
Trump Accounts μπορούν να δημιουργηθούν και για άλλα παιδιά κάτω των 18 ετών, χωρίς όμως να δικαιούνται απαραίτητα το συγκεκριμένο κρατικό ποσό εκκίνησης.
Από την έναρξη λειτουργίας του προγράμματος, οι επενδυτικές εισφορές από ιδιώτες και πιλοτικά προγράμματα έχουν ξεπεράσει το 1,5 δισ. δολάρια, σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών. Στο ποσό αυτό δεν περιλαμβάνονται φιλανθρωπικές συνεισφορές.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δέσμευση ύψους 6,25 δισ. δολαρίων από τους Michael και Susan Dell, με στόχο τη χρηματοδότηση αρχικών καταθέσεων 250 δολαρίων σε λογαριασμούς παιδιών κάτω των 10 ετών.
Η απαγόρευση των ESG funds σε ένα πρόγραμμα που σχεδιάζεται για εκατομμύρια νέους επενδυτές μπορεί να αποκτήσει μακροπρόθεσμη σημασία πολύ μεγαλύτερη από το ίδιο το προϊόν. Αν οι κανόνες εφαρμοστούν όπως προτείνονται, μια νέα γενιά Αμερικανών θα ξεκινήσει την επενδυτική της σχέση μέσα από ένα πλαίσιο στο οποίο το ESG αποκλείεται θεσμικά ως κριτήριο επιλογής.
Και αυτό ίσως είναι το σημαντικότερο στοιχείο της απόφασης: η συζήτηση στις ΗΠΑ δεν αφορά πλέον μόνο το αν τα ESG funds έχουν καλύτερες ή χειρότερες αποδόσεις. Αφορά το αν τα ESG κριτήρια πρέπει καν να έχουν θέση σε επενδυτικά προϊόντα που συνδέονται με δημόσια πολιτική.
Πηγή: Fox Business, “Treasury Department bars ESG funds from Trump Accounts, citing ‘political activism’ concerns”, Eric Revell, 20 Αυγούστου 2026.
