Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας της γεωργίας, της ενέργειας και των μεταφορών απέναντι στην κλιματική αλλαγή μπορεί να αποτρέψει απώλειες δισεκατομμυρίων ευρώ από τα ολοένα συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα και ταυτόχρονα να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, σύμφωνα με νέα ανάλυση του European Environment Agency (EEA).
.
Σε ενημερωτικό σημείωμα που δόθηκε στη δημοσιότητα, ο Οργανισμός επισημαίνει ότι οι τρεις αυτοί οικονομικοί τομείς είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι στην κλιματική αλλαγή, καθώς η Ευρώπη αποτελεί την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο παγκοσμίως. Πλημμύρες, ξηρασίες, καύσωνες και δασικές πυρκαγιές προκαλούν ήδη ετήσιες ζημιές ύψους 40–50 δισ. ευρώ, με το κόστος να αυξάνεται τα τελευταία χρόνια.
Σύμφωνα με το EEA, οι απαιτούμενες επενδύσεις για την «κλιματική θωράκιση» της γεωργίας, της ενέργειας και των μεταφορών εκτιμώνται μεταξύ 53 και 137 δισ. ευρώ ετησίως έως το 2050, ανάλογα με το σενάριο ανόδου της θερμοκρασίας. Μέχρι το 2100, οι ετήσιες ανάγκες θα μπορούσαν να φτάσουν τα 59–173 δισ. ευρώ. Την ίδια στιγμή, η υφιστάμενη χρηματοδότηση για τους τομείς αυτούς περιορίζεται σε μόλις 15–16 δισ. ευρώ ετησίως, κυρίως από δημόσιους πόρους σε ευρωπαϊκό, εθνικό και περιφερειακό επίπεδο.
Για λόγους σύγκρισης, οι άμεσες οικονομικές απώλειες από ακραία καιρικά φαινόμενα στην ΕΕ ανήλθαν συνολικά σε περίπου 822 δισ. ευρώ την περίοδο 1980–2024, με τα έτη 2021–2024 να καταγράφουν τις υψηλότερες ετήσιες ζημιές. Το EEA σημειώνει ότι τα ποσά αυτά αφορούν μόνο άμεσες απώλειες, γεγονός που σημαίνει ότι το πραγματικό κόστος είναι ακόμη υψηλότερο.
Η ανάλυση υπογραμμίζει ότι οι επενδύσεις στην προσαρμογή αποδίδουν σημαντικά οικονομικά οφέλη. Μελέτη του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνει ότι η προσαρμογή στους αυξανόμενους κινδύνους παράκτιων πλημμυρών μπορεί να αποφέρει έως και 6 ευρώ για κάθε ευρώ που επενδύεται. Σε παγκόσμιο επίπεδο, έρευνα του World Resources Institute εκτιμά ότι κάθε δολάριο που επενδύεται στην προσαρμογή μπορεί να αποφέρει πάνω από 10,5 δολάρια σε οφέλη μέσα σε μια δεκαετία.
Το EEA αναφέρεται επίσης στην έννοια των «διπλών» και «τριπλών μερισμάτων» από τις επενδύσεις προσαρμογής. Πέρα από την αποφυγή ζημιών, τέτοιες παρεμβάσεις μπορούν να μειώσουν εκπομπές ή να ενισχύσουν τη βιωσιμότητα, ενώ παράλληλα να απελευθερώσουν αναπτυξιακό δυναμικό και να δημιουργήσουν πρόσθετα οικονομικά και κοινωνικά οφέλη. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι λύσεις βασισμένες στη φύση, όπως η αποκατάσταση υγροτόπων, που συμβάλλουν τόσο στην αντιπλημμυρική προστασία όσο και στην αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα.
Το συμπέρασμα της ευρωπαϊκής υπηρεσίας είναι σαφές: η έγκαιρη επένδυση στην ανθεκτικότητα της γεωργίας, της ενέργειας και των μεταφορών δεν αποτελεί μόνο άμυνα απέναντι στην κλιματική κρίση, αλλά και στρατηγική επιλογή για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας και της επισιτιστικής ασφάλειας.
Πηγή: European Environment Agency
