Η βιωσιμότητα μετατρέπεται σταδιακά από μια επιθυμητή πρακτική σε βασικό κριτήριο των ταξιδιωτικών αποφάσεων. Η νέα παγκόσμια έκθεση Travel & Sustainability της Booking.com αποτυπώνει τις σημαντικές αλλαγές που συντελούνται στη συμπεριφορά των ταξιδιωτών, καθώς η κλιματική κρίση, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, ο υπερτουρισμός και η ανάγκη για ουσιαστικότερη σύνδεση με τις τοπικές κοινωνίες επηρεάζουν ολοένα και περισσότερο τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται τα ταξίδια.
Η Danielle D’Silva, Director of Sustainability της Booking.com, μιλά στο ESG Stories για τα βασικά συμπεράσματα της φετινής έρευνας, το «γενεακό παράδοξο» της βιωσιμότητας, τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις φιλοξενίας, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο η Ελλάδα καλείται να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες που διαμορφώνει η κλιματική αλλαγή στον παγκόσμιο τουρισμό.
- Θα ήθελα να ξεκινήσουμε με τα βασικά σημεία της έκθεσης. Ποιο ήταν το εύρος της φετινής έκθεσης και σε ποιους πυλώνες της βιωσιμότητας εστιάσατε; Ποια θα ξεχωρίζατε ως τα πιο σημαντικά ευρήματα;
Η αποστολή της Booking.com είναι να διευκολύνει όλους τους ανθρώπους να ανακαλύπτουν τον κόσμο. Παράλληλα, πιστεύουμε ότι έχουμε και εμείς έναν ρόλο να διαδραματίσουμε, συμβάλλοντας ώστε να υπάρχει ένας κόσμος που αξίζει να τον ανακαλύπτουν όλοι. Ωστόσο, αυτό δεν μπορούμε να το πετύχουμε μόνοι μας. Η έκθεση Travel & Sustainability της Booking.com παρέχει σημαντικά στοιχεία σχετικά με το πώς αντιλαμβάνονται οι ταξιδιώτες τη βιωσιμότητα στα ταξίδια, ποια εμπόδια αντιμετωπίζουν και ποιες ευκαιρίες διαμορφώνονται για το μέλλον.
Η έρευνα καλύπτει περιβαλλοντικές, κοινωνικές και συμπεριφορικές διαστάσεις του ταξιδιού σε 35 αγορές, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, και βασίζεται σε στοιχεία από περισσότερους από 32.500 ταξιδιώτες παγκοσμίως.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι η βιωσιμότητα αποτελεί πλέον μέρος της διαδικασίας λήψης αποφάσεων γύρω από το ταξίδι, αν και εκφράζεται με διαφορετικούς τρόπους ανά γενιά και αγορά. Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης το γεγονός ότι η βιωσιμότητα επηρεάζεται ολοένα και περισσότερο από εξωτερικούς παράγοντες, όπως τα ακραία καιρικά φαινόμενα, τα οποία εξελίσσονται σε δομικό παράγοντα στον τρόπο με τον οποίο οι ταξιδιώτες σχεδιάζουν και πραγματοποιούν κρατήσεις.
Σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, τα παραπάνω ενισχύουν την πεποίθησή μας ότι η οικοδόμηση μιας πιο βιώσιμης ταξιδιωτικής βιομηχανίας απαιτεί συνεργασία μεταξύ ταξιδιωτών, συνεργατών, φορέων του κλάδου και κυβερνήσεων, με την υποστήριξη της καινοτομίας στα προϊόντα και της σαφέστερης πρόσβασης σε πιο βιώσιμες επιλογές.
- Από τα αποτελέσματα της φετινής παγκόσμιας έκθεσης, ποια θεωρείτε πιο ενθαρρυντικά σε επίπεδο βιωσιμότητας και σε επίπεδο αλλαγής ταξιδιωτικών συμπεριφορών;
Μία από τις πιο ενθαρρυντικές εξελίξεις είναι ότι όλες οι ηλικιακές ομάδες δείχνουν πρόθεση να κάνουν πιο βιώσιμες ταξιδιωτικές επιλογές. Στην Ελλάδα, παρατηρούμε σαφείς αλλαγές στη συμπεριφορά των ταξιδιωτών, καθώς προσαρμόζουν τα σχέδιά τους λαμβάνοντας υπόψη περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς παράγοντες.
Συγκεκριμένα:
● Το 48% των ταξιδιωτών σχεδιάζει να αποφύγει τον συνωστισμό
● Το 52% σκοπεύει να ταξιδέψει εκτός υψηλής σεζόν
● Το 17% ανέφερε ότι ακύρωσε ή άλλαξε τα ταξιδιωτικά του σχέδια λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων
● Το 22% σχεδιάζει να επισκεφθεί προορισμούς με χαμηλότερες θερμοκρασίες
Τα ευρήματα αυτά δείχνουν ότι η βιωσιμότητα ενσωματώνεται ολοένα και περισσότερο στη διαδικασία λήψης αποφάσεων σχετικά με το πότε και πού ταξιδεύουν οι άνθρωποι. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για έναν προορισμό όπως η Ελλάδα, όπου η εποχικότητα διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στις ταξιδιωτικές ροές.
- Το “γενεακό παράδοξο” που αναδεικνύει η έκθεσή σας είναι ενδιαφέρον. Παρότι οι νεότεροι δηλώνουν πιο ευαισθητοποιημένοι για τις βιώσιμες πρακτικές, οι μεγαλύτεροι τελικά δρουν περισσότερο. Πού πιστεύετε ότι οφείλεται αυτό το χάσμα μεταξύ πρόθεσης και πράξης;
Το “γενεακό παράδοξο” αποτυπώνει περισσότερο τη διαφορά μεταξύ πρόθεσης και πράξης, παρά ζήτημα επίγνωσης. Οι νεότεροι ταξιδιώτες τείνουν να εκφράζουν μεγαλύτερη πρόθεση να ταξιδεύουν με πιο βιώσιμο τρόπο, ενώ οι μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες συχνά παρουσιάζουν πιο σταθερή υιοθέτηση πρακτικών βιώσιμης συμπεριφοράς.
Αυτό ενδέχεται να συνδέεται με διαφορές στις ταξιδιωτικές συνήθειες, την εμπειρία και τις προτεραιότητες κατά τη λήψη αποφάσεων. Το ενθαρρυντικό στοιχείο είναι ότι, σε όλες τις γενιές, η βιωσιμότητα φαίνεται να εντάσσεται πλέον στις βασικές παραμέτρους του ταξιδιού, αντί να αντιμετωπίζεται ως ένα εξειδικευμένο ή περιθωριακό ζήτημα
4. Οι πρακτικές βιωσιμότητας έχουν ως στόχο να ωφελήσουν τόσο τους ταξιδιώτες όσο και τους συνεργάτες. Θα μπορούσαν, ωστόσο, να υπάρξουν περιπτώσεις στις οποίες αυτό να αποτελέσει πρόκληση;
Η βιωσιμότητα είναι πράγματι ένα ζήτημα που όλοι οφείλουμε να προσεγγίζουμε με θετικό πρόσημο. Την ίδια στιγμή, παραμένει μια πρόκληση για πολλούς παρόχους φιλοξενίας, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την εξασφάλιση του απαραίτητου κεφαλαίου για επενδύσεις, την κατανόηση των τομέων στους οποίους πρέπει να επενδύσουν, καθώς και την ενημέρωσή τους γύρω από τους διαθέσιμους πόρους, τις ευκαιρίες χρηματοδότησης και τις αξιόπιστες πιστοποιήσεις από τρίτους φορείς.
Η Booking.com στηρίζει τους συνεργάτες της, ώστε να ξεπερνούν αυτές τις προκλήσεις όσο το δυνατόν πιο ομαλά. Παρέχουμε εξατομικευμένη πληροφόρηση, δωρεάν εκπαιδευτικούς πόρους και εκπτώσεις, με στόχο να κάνουμε τη διαδρομή προς τη βιωσιμότητα πιο προσιτή και οικονομικά εφικτή. Η έρευνά μας δείχνει ότι πολλές πρωτοβουλίες βιωσιμότητας μπορούν να συμβάλουν στη μείωση του λειτουργικού κόστους, καθώς και στη μείωση των εκπομπών και των αποβλήτων, ωφελώντας τελικά τόσο την επιχείρησή τους όσο και τον κλάδο συνολικά.
5. Όπως φάνηκε από την έκθεση τα ακραία καιρικά φαινόμενα φαίνεται να επηρεάζουν πλέον άμεσα τις ταξιδιωτικές αποφάσεις σε ποσοστό 74% παγκοσμίως. Πώς επηρεάζει αυτό την Ελλάδα που τα καλοκαίρια γίνονται ολοένα και θερμότερα; Αποτυπώνεται αυτό στην απόφαση των ταξιδιωτών να επιλέξουν τη χώρα μας;
Τα ακραία καιρικά φαινόμενα εξελίσσονται ολοένα και περισσότερο σε δομικό παράγοντα στη διαδικασία λήψης ταξιδιωτικών αποφάσεων σε παγκόσμιο επίπεδο, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό για προορισμούς όπως η Ελλάδα.
Στην Ελλάδα, το 74% των ταξιδιωτών λαμβάνει υπόψη τα ακραία καιρικά φαινόμενα όταν επιλέγει τόσο τον προορισμό όσο και τη χρονική περίοδο του ταξιδιού του. Αυτό αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο οι κλιματικές συνθήκες έχουν πλέον ενσωματωθεί στη διαδικασία σχεδιασμού. Επιπλέον, το 17% των Ελλήνων ταξιδιωτών αναφέρει ότι έχει χρειαστεί να ακυρώσει ή να αλλάξει ταξιδιωτικά σχέδια λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων, γεγονός που δείχνει ότι δεν πρόκειται πλέον για μια θεωρητική παράμετρο, αλλά για έναν άμεσο παράγοντα που επηρεάζει την ταξιδιωτική συμπεριφορά.
Ως αποτέλεσμα, οι ταξιδιώτες λαμβάνουν ολοένα και περισσότερο υπόψη την εποχικότητα και τη θερμοκρασία κατά τον σχεδιασμό των ταξιδιών τους. Η τάση αυτή ενισχύει τις ευρύτερες μεταβολές προς μια πιο ισορροπημένη κατανομή των ταξιδιωτικών ροών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, καθώς και το αυξανόμενο ενδιαφέρον για ταξίδια εκτός περιόδων αιχμής.
6. Τα νεανικά ταξιδιωτικά κοινά, είναι πλέον πολύ επιφυλακτικά για τις περιπτώσεις greenwashing. Πώς μπορεί ένα κατάλυμα να πείσει ότι οι δηλώσεις του ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα με γρήγορο τρόπο μέσα από πλατφόρμες σαν την Booking;
Καθώς η βιωσιμότητα εντάσσεται ολοένα και περισσότερο στον πυρήνα του ταξιδιού, παρατηρούμε επίσης μια σαφή αύξηση των προσδοκιών των ταξιδιωτών γύρω από τη σαφήνεια, τη συνέπεια και την εμπιστοσύνη. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα όταν καλούνται να κατανοήσουν τι σημαίνουν στην πράξη οι διαφορετικοί ισχυρισμοί γύρω από τη βιωσιμότητα, ειδικά στον τομέα των καταλυμάτων, όπου τα πρότυπα και οι ορισμοί μπορεί να διαφέρουν σημαντικά από κατάλυμα σε κατάλυμα και από αγορά σε αγορά.
Σε αυτό το πλαίσιο, ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους με τους οποίους οι πάροχοι καταλυμάτων μπορούν να αποδείξουν την αξιοπιστία τους είναι μέσω πιστοποιήσεων βιωσιμότητας από τρίτους φορείς. Οι πιστοποιήσεις αυτές συμβάλλουν στη δημιουργία ενός πιο τυποποιημένου και διαφανούς πλαισίου, που επιτρέπει στους ταξιδιώτες να λαμβάνουν πιο ενημερωμένες αποφάσεις. Η Booking.com στηρίζει αυτή την προσπάθεια αναδεικνύοντας αναγνωρισμένες πιστοποιήσεις βιωσιμότητας από τρίτους φορείς, τόσο μέσω ειδικών σημάνσεων στις καταχωρίσεις όσο και μέσω σχετικών φίλτρων αναζήτησης. Με αυτόν τον τρόπο, διευκολύνει τους ταξιδιώτες να εντοπίζουν καταλύματα που πληρούν αναγνωρισμένα πρότυπα. Παράλληλα, η Booking.com υποστηρίζει τους παρόχους καταλυμάτων στη δική τους πορεία προς τη βιωσιμότητα, προσφέροντας πρόσβαση σε εκπαιδευτικό υλικό, πρακτική καθοδήγηση και ευκαιρίες χρηματοδότησης, ώστε οι βιώσιμες πρακτικές να γίνονται πιο προσιτές και εφαρμόσιμες.
7. Οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι πόλεμοι θα μπορούσαν αναμφίβολα να επηρεάσουν τις κοινωνικές αντιλήψεις των ταξιδιωτών. Πιστεύετε ότι οι ταξιδιώτες αρχίζουν να αλλάζουν τη συμπεριφορά τους και να επιτρέπουν σε παράγοντες πέρα από την αναζήτηση του ιδανικού προορισμού να επηρεάζουν τις αποφάσεις τους;
Οι ταξιδιωτικές αποφάσεις διαμορφώνονται πάντα από έναν συνδυασμό παραγόντων, όπως οι οικονομικές συνθήκες, η αίσθηση ασφάλειας, οι προσωπικές προτιμήσεις και το ευρύτερο παγκόσμιο περιβάλλον. Ωστόσο, αυτό που αναδεικνύει πιο ξεκάθαρα η φετινή έρευνα είναι ότι οι αλλαγές στη συμπεριφορά των ταξιδιωτών επηρεάζονται πλέον και από παράγοντες που συνδέονται με τη βιωσιμότητα, όπως τα ακραία καιρικά φαινόμενα, ο υπερτουρισμός, καθώς και οι ευκαιρίες γνωριμίας και αλληλεπίδρασης με τις τοπικές κουλτούρες και κοινότητες. Αυτό ισχύει και για προορισμούς όπως η Ελλάδα, όπου οι παράγοντες αυτοί έχουν ήδη μετρήσιμο αντίκτυπο στον ταξιδιωτικό σχεδιασμό και στη συμπεριφορά των ταξιδιωτών.