Το πρόσφατο κύμα ακραίας ζέστης δεν άφησε αποτύπωμα μόνο στα ρεκόρ θερμοκρασιών, αλλά και στη γεωργική παραγωγή της Ευρώπης. Σύμφωνα με ανάλυση που επικαλούνται οι Financial Times, περισσότεροι από 9 εκατ. τόνοι σιτηρών αφαιρέθηκαν από τις προβλέψεις παραγωγής στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ηνωμένο Βασίλειο μέσα σε μόλις τέσσερις εβδομάδες μετά τον καύσωνα του Ιουνίου.
.
Με βάση υπολογισμούς της Energy and Climate Intelligence Unit (ECIU), η απώλεια αυτή αντιστοιχεί σε περίπου 2,1 δισ. ευρώ σε αξία παραγωγής στις τιμές παραγωγού για σιτάρι, καλαμπόκι, κριθάρι και άλλα δημητριακά. Πρόκειται για απώλεια που ισοδυναμεί με περίπου το 5% της αξίας της ευρωπαϊκής παραγωγής σιτηρών, σύμφωνα με τα στοιχεία του 2025.
Η Γαλλία και η Ουγγαρία δέχθηκαν το ισχυρότερο πλήγμα
Η μεγαλύτερη ζημιά καταγράφηκε στη Γαλλία, όπου οι προβλέψεις για την παραγωγή μειώθηκαν κατά 4,1 εκατ. τόνους, με εκτιμώμενη οικονομική απώλεια περίπου 891 εκατ. ευρώ.
Το μεγαλύτερο μέρος της μείωσης αφορά το καλαμπόκι, καθώς η νέα πρόβλεψη περιορίστηκε στα 9,4 εκατ. τόνους, χαμηλότερα ακόμη και από τα επίπεδα της μεγάλης ξηρασίας του 2022.
Στη δεύτερη θέση βρίσκεται η Ουγγαρία, όπου οι απώλειες υπολογίζονται σε 2,4 εκατ. τόνους, αξίας περίπου 444 εκατ. ευρώ. Σημαντικές μειώσεις καταγράφηκαν επίσης στην Ισπανία και τη Γερμανία, με απώλειες περίπου 276 εκατ. και 233 εκατ. ευρώ αντίστοιχα.
Το καλαμπόκι επηρεάστηκε περισσότερο
Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή ένωση εμπόρων σιτηρών Coceral, σχεδόν οι μισές απώλειες αφορούν το καλαμπόκι, το οποίο χρησιμοποιείται κυρίως ως ζωοτροφή.
Οι εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες συνέπεσαν με την κρίσιμη περίοδο της επικονίασης στις καλλιέργειες της Γαλλίας και της Ουγγαρίας, οδηγώντας σε σημαντική μείωση της αναμενόμενης παραγωγής.
Η Coceral αναθεώρησε την πρόβλεψή της για τη συνολική παραγωγή καλαμποκιού στην ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο από 57,2 εκατ. τόνους σε 52,7 εκατ. τόνους.
Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να αυξήσει τις εισαγωγές από χώρες όπως η Ουκρανία και η Βραζιλία, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι καθαρός εισαγωγέας καλαμποκιού όταν οι σοδειές είναι χαμηλές.
Παράλληλα, η μικρότερη γαλλική παραγωγή σιταριού μπορεί να περιορίσει τις εξαγωγές προς αγορές της Βόρειας και της Δυτικής Αφρικής, ενώ η αύξηση του κόστους των ζωοτροφών αναμένεται να επηρεάσει και την κτηνοτροφία τους επόμενους μήνες.
Οι αγρότες βλέπουν τις προσπάθειες προσαρμογής να δοκιμάζονται
Οι συνέπειες γίνονται ήδη αισθητές στις αγροτικές εκμεταλλεύσεις.
Ο Benoît Merlo, βιοκαλλιεργητής από την ανατολική Γαλλία, δηλώνει ότι τα τελευταία δέκα χρόνια επένδυσε σε καλλιέργειες κάλυψης, αμειψισπορές και ποικιλίες πιο ανθεκτικές στη ζέστη και την ξηρασία.
Ωστόσο, όπως σημειώνει, οι συνεχόμενες εβδομάδες με θερμοκρασίες άνω των 38°C ξεπέρασαν ακόμη και αυτά τα μέτρα προσαρμογής. Εκτιμά ότι οι απώλειες στην παραγωγή του θα φτάσουν το 50%, ενώ σε ορισμένες καλλιέργειες, όπως η σόγια, ενδέχεται να αγγίξουν ακόμη και το 70%.
Πιέσεις στην επισιτιστική ασφάλεια και στην αγροτική πολιτική
Η ECIU επισημαίνει ότι οι απώλειες αφορούν την αξία της παραγωγής που αφαιρέθηκε από τις προβλέψεις συγκομιδής και όχι απαραίτητα τα τελικά κέρδη των παραγωγών, καθώς μέρος των απωλειών μπορεί να αντισταθμιστεί από υψηλότερες τιμές ή προπωλήσεις προϊόντων.
Παράλληλα, ανοδικές αναθεωρήσεις στις προβλέψεις για τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, την Ιταλία και τη Φινλανδία περιόρισαν τη συνολική καθαρή απώλεια της ευρωπαϊκής παραγωγής στα περίπου 1,8 δισ. ευρώ, αν και η ακαθάριστη αξία των ζημιών εκτιμάται μεταξύ 2 και 2,3 δισ. ευρώ.
Η δημοσίευση της ανάλυσης συμπίπτει με τις διαπραγματεύσεις για τη μεταρρύθμιση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ). Περιβαλλοντικές οργανώσεις υποστηρίζουν ότι μεγαλύτερο μέρος των κοινοτικών πόρων θα πρέπει να κατευθυνθεί στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των αγροτικών εκμεταλλεύσεων απέναντι στην κλιματική αλλαγή, αντί να συνεχίζεται η χρηματοδότηση πρακτικών που επιβαρύνουν το περιβάλλον.
Πηγή: Financial Times / Energy and Climate Intelligence Unit (ECIU).
