Το πλουσιότερο 1% του παγκόσμιου πληθυσμού εξάντλησε μέσα στις πρώτες 10 ημέρες του 2026 το μερίδιο εκπομπών που του αναλογεί για ολόκληρο το έτος, σύμφωνα με νέα ανάλυση της Oxfam. Η οργάνωση προειδοποιεί ότι, για να διατηρηθεί ο στόχος περιορισμού της υπερθέρμανσης στον 1,5°C, η συγκεκριμένη ομάδα θα πρέπει να μειώσει τις εκπομπές της κατά 97% έως το 2030.
.
Ακόμη πιο έντονη είναι η ανισότητα στην κορυφή της κατανομής πλούτου. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, το πλουσιότερο 0,1% του παγκόσμιου πληθυσμού εξάντλησε τον ετήσιο «ανθρακικό προϋπολογισμό» του σε μόλις τρεις ημέρες.
Η Oxfam υπογραμμίζει ότι η κλιματική κρίση δεν είναι μόνο περιβαλλοντικό αλλά και βαθιά κοινωνικό ζήτημα. Οι εκπομπές της παγκόσμιας ελίτ συνδέονται άμεσα με την κλιμάκωση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, όπως οι πιο συχνές και καταστροφικές ακραίες καιρικές συνθήκες. Σύμφωνα με την έρευνα, έως το τέλος του αιώνα περίπου 1,3 εκατ. θάνατοι από ακραία ζέστη θα μπορούν να αποδοθούν στις εκπομπές που παρήγαγε το πλουσιότερο 1% μέσα σε μόλις ένα έτος.
Την ίδια στιγμή, οι χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος αναμένεται να επωμιστούν το μεγαλύτερο βάρος μιας κρίσης που τροφοδοτήθηκε από δεκαετίες υπερκατανάλωσης των πλουσιότερων στρωμάτων. Η Oxfam εκτιμά ότι το κόστος των οικονομικών ζημιών για τις χώρες αυτές θα φτάσει τα 44 τρισ. δολάρια έως τα μέσα του αιώνα.
Προηγούμενη έκθεση της οργάνωσης έδειξε ότι οι ημερήσιες εκπομπές του πλουσιότερου 0,1% υπερβαίνουν τις ετήσιες εκπομπές του φτωχότερου μισού του παγκόσμιου πληθυσμού. Από το 1990, το μερίδιο εκπομπών της υπερπλούσιας ελίτ έχει αυξηθεί κατά 32%, ενώ το αντίστοιχο μερίδιο του φτωχότερου 50% έχει μειωθεί.
Η ανάλυση επισημαίνει ότι οι εκπομπές δεν προέρχονται μόνο από τον τρόπο ζωής, αλλά και από τις επενδύσεις των υπερπλούσιων, κυρίως σε ρυπογόνους κλάδους όπως τα ορυκτά καύσιμα. Το ανθρακικό αποτύπωμα ενός δισεκατομμυριούχου από τις επενδύσεις του μπορεί να είναι έως και 346.000 φορές μεγαλύτερο από εκείνο ενός μέσου ανθρώπου. Μόνο το 2024, οι εκπομπές που συνδέθηκαν με τις επενδύσεις 308 δισεκατομμυριούχων ανήλθαν σε 586 εκατ. τόνους CO₂ — περισσότερους από τις συνολικές εκπομπές 118 χωρών.
Η Oxfam επισημαίνει επίσης τον ρόλο της πολιτικής επιρροής της παγκόσμιας ελίτ. Στην τελευταία παγκόσμια διάσκεψη του ΟΗΕ για το κλίμα, COP30 στη Βραζιλία, οι εκπρόσωποι της βιομηχανίας ορυκτών καυσίμων ξεπέρασαν αριθμητικά σχεδόν όλες τις εθνικές αντιπροσωπείες.
Η οργάνωση επαναλαμβάνει την έκκλησή της προς τις κυβερνήσεις να «κάνουν τους πλούσιους ρυπαντές να πληρώσουν», μέσω αυξημένης φορολόγησης εισοδημάτων και πλούτου, περιορισμών ή βαριάς φορολόγησης πολυτελών και ιδιαίτερα ρυπογόνων αγαθών και φορολόγησης των υπερκερδών των εταιρειών ορυκτών καυσίμων. Όπως σημειώνει, ένας φόρος στα κέρδη των μεγάλων εταιρειών πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα θα μπορούσε να αποφέρει έως και 400 δισ. δολάρια μέσα σε έναν χρόνο.
Πηγή: Earth.Org / Oxfam
