Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) ανακοίνωσε ότι οι εκπομπές άνθρακα που συνδέονται με τα χαρτοφυλάκια της ίδιας και του Ευρωσυστήματος συνέχισαν να μειώνονται το 2025, σύμφωνα με την τέταρτη ετήσια δημοσιοποίηση στοιχείων για τους κλιματικούς κινδύνους και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των επενδύσεών τους.
.
Οι νέες γνωστοποιήσεις καλύπτουν τα χαρτοφυλάκια νομισματικής πολιτικής του Ευρωσυστήματος, τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της ΕΚΤ, καθώς και τα χαρτοφυλάκια που δεν σχετίζονται με τη νομισματική πολιτική, όπως το συνταξιοδοτικό ταμείο προσωπικού και το χαρτοφυλάκιο ιδίων κεφαλαίων της κεντρικής τράπεζας.
Σύμφωνα με την ΕΚΤ, οι εκπομπές που συνδέονται με τα χαρτοφυλάκια νομισματικής πολιτικής και τα συναλλαγματικά διαθέσιμα συνέχισαν να υποχωρούν σε απόλυτους όρους, κυρίως λόγω της συνεχιζόμενης συρρίκνωσης των συγκεκριμένων χαρτοφυλακίων, τα οποία μειώθηκαν κατά 13% το 2025.
Παράλληλα, το Ευρωσύστημα παρέμεινε εντός τροχιάς επίτευξης των ενδιάμεσων στόχων μείωσης εκπομπών που έχουν τεθεί για τα εταιρικά ομόλογα που διακρατούνται για σκοπούς νομισματικής πολιτικής. Οι στόχοι αυτοί βασίζονται στη σχετική ένταση άνθρακα και ευθυγραμμίζονται με τους στόχους της Συμφωνίας των Παρισίων και της ευρωπαϊκής στρατηγικής για κλιματική ουδετερότητα.
Η ΕΚΤ επισημαίνει, ωστόσο, ότι η σταδιακή λήξη και μείωση των χαρτοφυλακίων περιορίζει τη δυνατότητα περαιτέρω ανακατεύθυνσης επανεπενδύσεων προς εκδότες με καλύτερες κλιματικές επιδόσεις. Ως εκ τούτου, οι μελλοντικές μειώσεις εκπομπών θα εξαρτηθούν σε μεγάλο βαθμό από τις ίδιες τις επιχειρήσεις και τις προσπάθειές τους για απανθρακοποίηση.
Για πρώτη φορά, η ΕΚΤ δημοσιοποιεί και δείκτες εκπομπών προσαρμοσμένους στον πληθωρισμό. Όπως εξηγεί, η υψηλή αύξηση τιμών μπορεί να δημιουργεί την εικόνα ταχύτερης μείωσης της έντασης άνθρακα, καθώς αυξάνει τα ονομαστικά έσοδα των εταιρειών που χρησιμοποιούνται στους σχετικούς υπολογισμούς. Οι νέοι δείκτες αποσκοπούν στην αποτύπωση της πραγματικής προόδου στην απανθρακοποίηση, εξαλείφοντας την επίδραση του πληθωρισμού.
Επιπλέον, για πρώτη φορά περιλαμβάνονται στοιχεία για τις εκπομπές Scope 3 των μη κρατικών τοποθετήσεων, δηλαδή τις έμμεσες εκπομπές που παράγονται σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας μιας επιχείρησης. Οι εκπομπές αυτές αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του συνολικού ανθρακικού αποτυπώματος των σχετικών επενδύσεων και η δημοσιοποίησή τους κατέστη δυνατή χάρη στη βελτίωση της ποιότητας και της κάλυψης των διαθέσιμων δεδομένων.
Θετική εικόνα παρουσιάζουν και τα χαρτοφυλάκια που δεν συνδέονται με τη νομισματική πολιτική. Στο συνταξιοδοτικό ταμείο προσωπικού της ΕΚΤ, το σχετικό ανθρακικό αποτύπωμα των εταιρικών επενδύσεων συνέχισε να μειώνεται το 2025, διατηρώντας το χαρτοφυλάκιο σε πορεία επίτευξης των μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων κλιματικών στόχων.
Παράλληλα, στο χαρτοφυλάκιο ιδίων κεφαλαίων της ΕΚΤ, το ποσοστό των πράσινων ομολόγων αυξήθηκε στο 33% στο τέλος του 2025, διοχετεύοντας περίπου 7,6 δισ. ευρώ σε επενδύσεις που υποστηρίζουν την πράσινη μετάβαση. Η ΕΚΤ έχει θέσει ως στόχο το ποσοστό αυτό να αυξηθεί στο 35% το 2026.
Πέραν της κλιματικής αλλαγής, η ΕΚΤ δίνει αυξανόμενη έμφαση και στους κινδύνους που σχετίζονται με τη φύση και τη βιοποικιλότητα. Για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά δημοσιοποιεί στοιχεία σχετικά με την έκθεση των χαρτοφυλακίων της σε κλάδους που παρουσιάζουν σημαντικές εξαρτήσεις ή επιπτώσεις στη φύση, σύμφωνα με το πλαίσιο της Taskforce on Nature-related Financial Disclosures (TNFD).
Η κεντρική τράπεζα αναφέρει ότι παρακολουθεί στενά τη βελτίωση των διαθέσιμων δεδομένων και των προτύπων αναφοράς για τους φυσικούς κινδύνους και σκοπεύει να διευρύνει περαιτέρω τις σχετικές γνωστοποιήσεις τα επόμενα χρόνια.
Όπως υπογραμμίζει η ΕΚΤ, η δημοσίευση των στοιχείων αυτών αποσκοπεί στην ενίσχυση της διαφάνειας και στη βελτίωση της ποιότητας των διαθέσιμων δεδομένων για το κλίμα και τη φύση, ενώ παράλληλα επιβεβαιώνει τη δέσμευση της τράπεζας να λαμβάνει υπόψη την κλιματική αλλαγή και την υποβάθμιση των οικοσυστημάτων στο πλαίσιο των πολιτικών και των λειτουργιών της.
Πηγή: Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ECB)
